Odsetki ustawowe 2026 — aktualne stawki

Jak liczyć poszczególne odsetki

Stopa referencyjna NBP jest podstawową stopą polityki pieniężnej — wpływa na cenę pieniądza na rynku międzybankowym i bezpośrednio na wysokość odsetek ustawowych. Każda zmiana stopy referencyjnej przez Radę Polityki Pieniężnej automatycznie zmienia wszystkie wartości w tabeli powyżej — zmieniają się tylko liczby, wzory pozostają stałe.

Odsetki ustawowe kapitałowe należą się wierzycielowi od świadczenia pieniężnego, gdy strony nie ustaliły wysokości odsetek umownych. Stosuje się je m.in. przy ustawowych obowiązkach zwrotu świadczeń pieniężnych. Odsetki ustawowe za opóźnienie są wyższe — należą się za sam fakt zwłoki w zapłacie, niezależnie od poniesionej szkody. Z kolei odsetki maksymalne wyznaczają górną granicę odsetek, które można skutecznie zastrzec w umowie — zastrzeżenie wyższej stopy nie jest nieważne, ale skutkuje obniżeniem do poziomu maksymalnego.

Odsetki ustawowe a sankcja kredytu darmowego

Sankcja kredytu darmowego (SKD) wynika z art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. Po skutecznym złożeniu oświadczenia o SKD konsument jest zobowiązany do zwrotu wyłącznie kapitału, a bank — do zwrotu pobranych odsetek umownych, prowizji i innych kosztów kredytu. Jeżeli bank nie spełni tego obowiązku w terminie wyznaczonym w wezwaniu do zapłaty, konsument może co do zasady żądać odsetek ustawowych za opóźnienie od zwracanych kwot — według stawki z tabeli powyżej. To istotny element wyliczania pełnej wartości roszczenia w pozwie sądowym.

Wysokość tych odsetek wpływa wprost na końcową korzyść konsumenta. Z pomocą przychodzą narzędzia kalkulacyjne — zobacz kalkulator korzyści SKD, aby oszacować łączną wartość roszczenia, oraz kalkulator zwrotu prowizji (Lexitor) dla wcześniejszych spłat. Więcej o samej kalkulacji znajdziesz we wpisie ile można zyskać na SKD, a o praktyce sądowej w artykule jak wygląda proces sądowy SKD.

Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Możliwość uzyskania SKD i kwoty odsetek zależą od konkretnej umowy i okoliczności sprawy — sankcja co do zasady dotyczy kredytów konsumenckich do 255 550 zł i nie obejmuje kredytów zabezpieczonych hipoteką. Termin zawity na złożenie oświadczenia wynosi 1 rok od wykonania umowy (art. 45 ust. 5 u.k.k.). Wyrok TSUE C-744/24 (luty 2025) przesądził zakaz odsetek od kwot nieudostępnionych, ale nie orzekł wprost o SKD.